اگر مشخصات فنی دو خودروی برقی را بررسی کرده باشید، احتمالاً متوجه شدهاید که گاهی یک خودرو با یک بار شارژ، در یک منبع ۵۲۰ کیلومتر و در منبعی دیگر ۴۵۰ کیلومتر برد دارد. این اختلاف به معنای اشتباه بودن اطلاعات نیست؛ بلکه به استانداردی برمیگردد که برای اندازهگیری برد خودرو استفاده شده است.
از آنجا که شرایط رانندگی در کشورهای مختلف یکسان نیست، سازمانهای خودروسازی و نهادهای قانونگذار، چرخههای استانداردی را برای آزمایش خودروهای برقی تدوین کردهاند. هر یک از این استانداردها، خودرو را در شرایط مشخصی از نظر سرعت، شتابگیری، توقف، دمای محیط و مسیر آزمایش میکنند. به همین دلیل، نتیجه نهایی در هر استاندارد متفاوت خواهد بود.
در ادامه با چهار استاندارد مهم اندازهگیری برد خودروهای برقی یعنی NEDC، WLTP، EPA و CLTC آشنا میشویم و بررسی میکنیم هر کدام چه ویژگیهایی دارند.
چرخه استاندارد رانندگی خودروهای برقی چیست و چه کاربردی دارد؟
چرخه استاندارد رانندگی (Driving Cycle) مجموعهای از آزمونهای مشخص است که میزان مصرف انرژی و برد پیمایش خودرو را در شرایط کنترلشده اندازهگیری میکند. هدف از این آزمونها، ایجاد یک معیار مشترک برای مقایسه خودروهای مختلف است تا خریداران بتوانند بدون تأثیر شرایط محیطی یا سبک رانندگی، عملکرد خودروها را با یکدیگر مقایسه کنند.
البته باید توجه داشت که هیچیک از این اعداد، دقیقاً معادل بردی نیستند که در استفاده روزمره تجربه خواهید کرد. عواملی مانند دمای هوا، شیب مسیر، تعداد سرنشینان، استفاده از سیستم تهویه مطبوع و حتی سبک رانندگی میتوانند برد واقعی خودرو را کاهش یا افزایش دهند.
استاندارد NEDC؛ اولین معیار اندازهگیری برد خودروهای برقی
استاندارد NEDC یا New European Driving Cycle یکی از قدیمیترین چرخههای رانندگی اروپا محسوب میشود. این استاندارد سالها بهعنوان مرجع اصلی اندازهگیری مصرف سوخت و برد خودروها مورد استفاده قرار گرفت.
در آزمون NEDC، خودرو در شرایط نسبتاً آرام و با سرعتهای پایین آزمایش میشود. تعداد شتابگیریهای شدید محدود است و بخش قابل توجهی از تست در شرایط شهری انجام میشود. همین موضوع باعث میشود برد اعلامشده در این استاندارد معمولاً خوشبینانهتر از عملکرد واقعی خودرو باشد.
به همین دلیل، بسیاری از خودروسازان و بازارهای جهانی به مرور زمان از این استاندارد فاصله گرفتند.
استاندارد WLTP؛ نزدیکتر به رانندگی واقعی
برای رفع محدودیتهای NEDC، استاندارد WLTP یا Worldwide Harmonized Light Vehicles Test Procedure معرفی شد.
در این چرخه، شرایط رانندگی واقعیتر شبیهسازی میشود. سرعت متوسط و حداکثر سرعت افزایش یافته، مدت زمان آزمایش بیشتر است و خودرو در شرایط متنوعتری مورد ارزیابی قرار میگیرد. همچنین میزان توقف، شتابگیری و رانندگی خارج از شهر نیز در محاسبات لحاظ میشود.
به همین دلیل، اعداد اعلامشده بر اساس WLTP معمولاً به تجربه واقعی رانندگان نزدیکتر هستند و امروزه بسیاری از خودروسازان اروپایی از این استاندارد استفاده میکنند.
استاندارد EPA؛ محافظهکارانه اما قابل اعتماد
در بازار آمریکای شمالی، EPA یا سازمان حفاظت محیط زیست آمریکا مسئول تعیین برد خودروهای برقی است.
آزمونهای EPA سختگیرانهتر از بسیاری از استانداردهای دیگر هستند و شرایط رانندگی متنوعتری را در نظر میگیرند. سرعتهای بالاتر، استفاده از چندین سیکل رانندگی و اعمال ضرایب اصلاحی باعث میشود برد نهایی معمولاً کمتر از WLTP یا CLTC اعلام شود.
با وجود اینکه ممکن است عدد اعلامی EPA در نگاه اول کمتر به نظر برسد، اما بسیاری از کارشناسان آن را نزدیکترین معیار به استفاده روزمره میدانند. به همین دلیل، اگر قصد مقایسه عملکرد واقعی خودروهای برقی را دارید، نتایج EPA معمولاً معیار قابل اعتمادتری خواهند بود.
استاندارد CLTC؛ معیار جدید بازار چین
با رشد سریع صنعت خودروهای برقی در چین، استاندارد CLTC یا China Light-duty Vehicle Test Cycle نیز توسعه یافت.
این استاندارد متناسب با شرایط رانندگی شهرهای چین طراحی شده و سهم بیشتری از رانندگی شهری را در آزمونها در نظر میگیرد. از آنجا که خودروهای برقی در ترافیک شهری و سرعتهای پایین مصرف انرژی کمتری دارند، برد اعلامشده بر اساس CLTC معمولاً از سایر استانداردها بیشتر است.
به همین دلیل، اگر مشخصات یک خودروی چینی را بررسی میکنید، بهتر است ابتدا دقت کنید عدد اعلامشده بر اساس کدام استاندارد اندازهگیری شده است.
تفاوت استانداردهای EPA، WLTP، NEDC و CLTC چیست؟
مهمترین تفاوت این چهار استاندارد در نحوه شبیهسازی رانندگی است. برخی چرخهها شرایط آرامتر و شهری را در نظر میگیرند و برخی دیگر رانندگی واقعی، سرعتهای بالاتر و شتابگیریهای متنوع را شبیهسازی میکنند.
به طور کلی میتوان گفت:
- NEDC: قدیمیترین و خوشبینانهترین استاندارد
- WLTP: نزدیک به رانندگی واقعی و معیار رایج اروپا
- EPA: سختگیرانهترین و واقعبینانهترین استاندارد
- CLTC: مناسب بازار چین و معمولاً با بیشترین برد اعلامی
به همین دلیل، مقایسه مستقیم اعداد بدون توجه به استاندارد اندازهگیری، میتواند برداشت نادرستی از عملکرد یک خودرو ایجاد کند.
جمعبندی
برد پیمایش یکی از مهمترین معیارهای انتخاب خودروهای برقی است، اما این عدد تنها زمانی معنا پیدا میکند که بدانیم بر اساس چه استانداردی اندازهگیری شده است. آشنایی با چرخههای استاندارد رانندگی مانند NEDC، WLTP، EPA و CLTC به شما کمک میکند مشخصات فنی خودروها را دقیقتر تحلیل کرده و هنگام مقایسه مدلهای مختلف، تصمیم آگاهانهتری بگیرید.
در نهایت، بهترین راه برای ارزیابی یک خودروی برقی، توجه همزمان به استاندارد اندازهگیری برد، شرایط استفاده روزمره و نیاز واقعی شما از خودرو است.
سوالات متداول
چرخه استاندارد رانندگی خودروهای برقی چیست؟
چرخه استاندارد رانندگی مجموعهای از آزمونهای مشخص است که برای اندازهگیری مصرف انرژی و برد پیمایش خودروهای برقی در شرایط کنترلشده استفاده میشود.
معتبرترین استاندارد اندازهگیری برد خودروهای برقی کدام است؟
بسیاری از کارشناسان استاندارد EPA را به دلیل شباهت بیشتر به رانندگی واقعی، معتبرترین معیار برای مقایسه خودروهای برقی میدانند.
چرا برد اعلامشده یک خودرو در منابع مختلف متفاوت است؟
زیرا ممکن است هر منبع از استاندارد متفاوتی مانند EPA، WLTP، NEDC یا CLTC استفاده کرده باشد.
آیا برد واقعی خودروهای برقی با اعداد اعلامشده یکسان است؟
خیر. عواملی مانند دمای هوا، سرعت رانندگی، شیب مسیر، استفاده از سیستم تهویه و وزن سرنشینان میتوانند برد واقعی را تغییر دهند.
